Je arts heeft jou of je kind verwezen naar de dienst nucleaire geneeskunde voor een onderzoek waarbij een lichte dosis radioactieve speurstof en mogelijk X-stralen gebruikt worden.

Samen met je arts en de artsen van onze afdeling waken wij erover dat de voordelen van dit onderzoek ruim opwegen tegen mogelijke risico’s.

Hier vind je meer informatie over radioactiviteit en X-stralen. Deze informatie maakt deel uit van de informatieplicht waartoe onze artsen wettelijk verplicht zijn door het Federaal Agentschap Nucleaire Controle.

Op volgende FANC-websites kan u terecht voor meer uitgebreide informatie:

Indien je nog vragen hebt, aarzel dan niet om ze te stellen aan onze medewerkers op de dienst nucleaire geneeskunde.

Wat is straling?

Wat is straling?

Röntgen of X-straling zijn een vorm van straling, net zoals het licht rondom ons dat is. Ze hebben echter een hogere energie, waardoor ze door het lichaam kunnen dringen. Zo slagen we erin om met onze licht radioactieve speurstoffen en toestellen beelden te maken van uw skelet en organen.

Kunnen medisch diagnostische radioactieve straling schade veroorzaken?

Kunnen medisch diagnostische radioactieve straling schade veroorzaken?

De stralingsdosis die wij gebruiken is heel beperkt. Daarom is de kans op gezondheidsschade bij volwassenen verwaarloosbaar. Zowel de toestellen als de gebruikte dosis zijn onderworpen aan strenge wetgeving en regelmatige controles. Enkel bij frequent herhaalde onderzoeken, zeker bij heel jonge patiënten, bestaat er meer kans op het ontwikkelen van kanker door straling. Dit is omdat het risico weliswaar zeer laag maar wel cumulatief is. Heel jonge patiënten hebben in vergelijking met volwassenen een grotere gevoeligheid voor straling. De arts die het onderzoek heeft aangevraagd en de artsen van de dienst nucleaire geneeskunde waken erover dat de meerwaarde van dit onderzoek bij jou of je kind echter ruim opweegt tegen een mogelijk risico. Dit heet ‘rechtvaardiging van het onderzoek’. Daarom voeren we enkel onderzoeken uit die noodzakelijk zijn en houden we de stralingsdosis voor elk onderzoek zo laag mogelijk waarbij we tegelijk toch beelden van goede diagnostische kwaliteit maken. Door voldoende te drinken op de dag van het onderzoek, kan bij de meeste onderzoeken op nucleaire geneeskunde stralingsdosis van de radioactieve speurstof verder verminderd worden in het lichaam. Door frequent te plassen verlaagt de dosis verder. Indien je kindje een speurstof kreeg, raden wij aan natte pampers frequent te verversen op de dag van het onderzoek.

Is er een limiet voor de stralingsdosis die ik kan krijgen?

Is er een limiet voor de stralingsdosis die ik kan krijgen?

Er geldt geen wettelijke limiet op het aantal onderzoeken die je maximaal mag krijgen. Het betreft hier lage stralingsdosissen, enkel voor diagnostisch gebruik. Dit is niet te vergelijken met de dosissen gebruikelijk bij radiotherapie (bv behandeling van kanker met bestralingen). Voor elk onderzoek wegen we de voordelen en mogelijke risico’s opnieuw af. Zolang dit onderzoek voor de patiënt voordelig is, mag het uitgevoerd worden.

Niet alle onderzoeken geven dezelfde stralingsdosis. De stralingsdosis hangt af van het type onderzoek. De SPECT-camera op onze dienst geeft geen straling af. Het toestel detecteert enkel de straling die uitgaat van een licht radioactieve speurstof die jij of je kind toegediend krijgt. Bij sommige onderzoeken wordt ook een CT-scan verricht. Dan wordt er gedurende een heel kort moment een beperkte hoeveelheid X-stralen uitgezonden door het toestel. Indien dit het geval is, zal de verpleegkundige je dat melden. Voor het meest gebruikte onderzoek op onze dienst, de SPECT/CT van het skelet, varieert de stralingsdosis doorgaans tussen de 5 en 12mSv. Dit is vergelijkbaar met de opgelopen natuurlijke achtergrondstraling in België over een tijdsspanne van 2 tot 5 jaar. Bij veel onderzoeken betreft het echter een veel lagere stralingsdosis.

Mogen zwangere patiënten onderzoek met radioactieve speurstoffen ondergaan?

Mogen zwangere patiënten onderzoek met radioactieve speurstoffen ondergaan?

Zwangere vrouwen moeten hun aanvragende arts en de arts en/of verpleegkundige op dienst Nucleaire Geneeskunde inlichten over hun zwangerschap. Ben je mogelijk zwanger? Ook de mogelijkheid van zwangerschap moet gemeld worden. Ook vrouwen die borstvoeding geven moeten dit melden aan onze medewerkers.

  • Niet-dringende onderzoeken kunnen eventueel uitgesteld worden en mogelijks kan een techniek zonder straling worden gebruikt. In bepaalde gevallen blijft een onderzoek met een licht radioactieve speurstof de meest aangewezen keuze.

Is de stralingsdosis voor medisch diagnostische onderzoeken veilig voor kinderen?

Is de stralingsdosis voor medisch diagnostische onderzoeken veilig voor kinderen?

Onderzoeken die gebruik maken van röntgenstralen of licht radioactieve speurstoffen kunnen gebruikt worden bij kinderen, zolang het medisch belang van dergelijke onderzoeken groter is dan de mogelijke risico’s. Kinderen zijn veel gevoeliger dan volwassenen voor de effecten van straling. Je arts zal daarom steeds eerst technieken zonder straling in overweging nemen. Het ongeboren kind en baby's zijn zeer gevoelig voor radioactieve blootstelling. Daarom is het verplicht te melden indien je mogelijk zwanger bent of borstvoeding geeft.

Indien je zelf een onderzoek op nucleaire geneeskunde moet ondergaan, vragen wij je niet te laten vergezellen door jonge kinderen.

Zijn er alternatieven voor radioactieve speurstoffen en X-stralen?

Zijn er alternatieven voor radioactieve speurstoffen en X-stralen?

Ja. Een echografie of een MRI-scan maakt geen gebruik van röntgenstralen. Het is echter niet steeds mogelijk om deze technieken te gebruiken voor elk medisch probleem. Daarom kan het zijn dat voor je aandoening en medische vraag het gebruik van deze technieken geen oplossing biedt.

Is de patiënt radioactief na dit onderzoek?

Is de patiënt radioactief na dit onderzoek?

Na de toediening van de licht radioactieve speurstof is er een zeer lage hoeveelheid straling rondom de patiënt. Indien het nodig is om de contacten met anderen daarom te beperken op de dag van het onderzoek, zal een medewerker van onze dienst je dat meedelen.

Bij onderzoeken van het skelet, het hart, de doorbloeding van de hersenen of witte bloedcelscan raden wij volwassen patiënten aan om tot 12 uur na de inspuiting onnodige langdurige en nauwe contacten met zwangere vrouwen en kinderen jonger dan 6 jaar te beperken. De hoeveelheid radioactieve speurstof die we gebruiken bij kinderen is zodanig laag dat er hier geen beperkingen gelden.

De meeste licht radioactieve speurstoffen verlaten het lichaam in de urine. Daarom raden wij aan de dag van het onderzoek voldoende te drinken en regelmatig de blaas te legen. Wij vragen om zittend te plassen, de handen te wassen en door te spoelen met gesloten deksel.

Indien u nog vragen hebt, aarzel dan niet om ze te stellen aan onze medewerkers op de dienst nucleaire geneeskunde.