Onderzoeken & behandelingen

Decongestieve lymfatische therapie

Wat is het?

Decongestieve lymfatische therapie omvat huidverzorging, compressietherapie, manuele lymfdrainage en oefentherapie of beweging.

Huidverzorging

Tracht je huid goed te verzorgen om infecties en uitdroging te voorkomen door:

  • droge huid te hydrateren;
  • wonden te vermijden;
  • wonden goed te verzorgen als ze toch optreden.

Compressietherapie of windelingen

Er zijn verschillende compressiemiddelen beschikbaar. De keuze hangt af van het type oedeem, hoe mobiel de patiënt is en de wensen van patiënt en arts.

Zwachtelen/bandageren

Zwachtelen is vaak de eerste behandeling van lymfoedeem. Afhankelijk van het soort oedeem en de plaats van het oedeem worden korte of lange rekwindels gebruikt.

Met een verband (windel) in meerdere lagen wordt de hele huid bedekt. De gelijkmatige druk bevordert de afvoer van het vocht. Door de tegendruk van het verband drukken de spieren tijdens beweging tegen het verband aan. Daardoor wordt het lymfevocht weggepompt.

Gebruikelijk worden zwachtels twee tot vier weken gedragen. De zwachtels kunnen achterwege gelaten worden zodra het vocht voldoende is afgenomen en je een passende therapeutische kous kan aantrekken.

Therapeutische kousen

De therapeutische elastische kousen vervangen de zwachtels eens er geen volumevermindering meer verwacht wordt. De kousen worden dagelijks (maximum 16 uur per dag) gedragen om de ontzwelling in stand te houden.

Er zijn meerdere soorten kousen:

  • vlakbrei-kousen (met naad)
  • rondbreikousen (zonder naad).

Beide kousensoorten zijn verkrijgbaar in confectiematen en op maat gemaakt. Er zijn ook kousen met speciale elastische delen voor de tenen (teenkappen), de voorvoet, de enkel of de handen (handschoenen met of zonder vingers, waarbij de vingers verschillende lengtematen kunnen hebben).

Therapeutische kousen kunnen daarnaast ook onderverdeeld worden in klassen volgens sterkte en druk.

Klasse 1
  • een licht effect op het oppervlakkige afvoersysteem
  • voornamelijk voor spataders
Klasse 2
  • een matig effect op het oppervlakkige afvoersysteem
  • gebruikt voor:
    • veneuze insufficiëntie met een lichte neiging tot oedeem
    • na operatie van spataders
    • lymfoedeem van de armen
Klasse 3
  • effect op zowel het oppervlakkige als het diepe afvoersysteem en andere structuren
  • aangemeten bij:
    • uitgebreide spataderen met oedeem
    • chronische veneuze insufficiëntie (ver gevorderd)
    • post-trombotisch syndroom
    • lymfoedeem van het been (als het lymfoedeem nog in een beginstadium zit)
    • ernstig lymfoedeem van de armen

Klasse 4

  • een versterkt effect op het diepe afvoersysteem en andere structuren
  • aangemeten bij:
    • uitgebreid post-trombotisch syndroom
    • lymfoedeem van het been (als het al vergevorderd is)

Pressotherapie

Bij bepaalde vormen van lymfoedeem vormt pneumatische compressietherapie of pressotherapie een onderdeel van het behandelplan. Tijdens deze therapie krijg je een band of manchet om je arm of been. Deze is aangesloten op een luchtpomp, waardoor de druk en daarmee ook het oedeemvocht zich vanaf de manchet verplaatst in de richting van oksel of lies.

Manuele lymfedrainage

Deze massagetechniek:

  • stimuleert het lymfetransport;
  • vervoert het vocht dat niet weggevoerd kan worden, manueel naar een plaats waar dat wel mogelijk is;
  • helpt het lymfestelsel nieuwe vaatjes en verbindingen te vormen waardoor oedeem minder ontstaat.

De massagetechnieken van manuele lymfedrainage worden uitgevoerd door gespecialiseerde kinesitherapeuten. Met een lymfescan kan hiervoor verlengde terugbetaling bekomen worden.

Oefentherapie

Oefentherapie kan bestaan uit kracht-, conditie- en mobilisatietraining, onder begeleiding van een fysio- of kinesitherapeut. Veel bewegen heeft een gunstige invloed op de lymfedoorstroming en het volledige afweersysteem. Door de spierpomp wordt de lymfeflow tot wel 15 maal verhoogt.

Laatste publicatiedatum: 28/02/2020